اروپا در تقاطع: اتحادیه اروپا نمی داند با ایران دشمنی کند یا دوستی؟

17:05:43 1397-06-07

اخیرا وضعیت جالبی در روابط ما با اروپا و به ویژه با اتحادیه اروپا به وجود آمده است. این یک نوع تردید در آخر کار است- طوری که اروپا از یک سو نمی خواد روابط خود با ایران را خراب کند و از سوی دیگر کشورهای اروپایی تحت فشارهای دائمی از سوی آمریکا هستند. این نیز متاسفانه نتایج خود را می دهد- طوری که شرکت توتال نفت و گاز فرانسه نیز به دلیل تحریم های ایالات متحده به طور رسمی به فعالیت خود در ایران پایان داده است و دیگر نمی تواند به حضور خود در پروژه پارس جنوبی ادامه دهد. چینی ها جایگزین فرانسه در این پروژه شده اند....

اخیرا وضعیت جالبی در روابط ما با اروپا و به ویژه با اتحادیه اروپا به وجود آمده است. این یک نوع تردید در آخر کار است- طوری که اروپا از یک سو نمی خواد روابط خود با ایران را خراب کند و از سوی دیگر کشورهای اروپایی تحت فشارهای دائمی از سوی آمریکا هستند. این نیز متاسفانه نتایج خود را می دهد- طوری که شرکت توتال نفت و گاز فرانسه نیز به دلیل تحریم های ایالات متحده به طور رسمی به فعالیت خود در ایران پایان داده است و دیگر نمی تواند به حضور خود در پروژه پارس جنوبی ادامه دهد. چینی ها جایگزین فرانسه در این پروژه شده اند....


همچنین British Airways قصد توقف پرواز های خود به ایران را اعلام کرد - آخرین پرواز از لندن به تهران 22 سپتامبر انجام خواهد شد. همچنین از 18 سپتامبر هواپیمایی ایرباس فرانسه نیز پروازهای خود به ایران را منوقف خواهد کرد. البته همه این حوادث دلگرم کننده نیستند - پروژه های مشترک، سرمایه گذاری ها و محل اشتغالی در کشور کمتر شده است. این نیز وضعیت اقتصادی کشور را که همیجوریش هم امید دهنده نیست، بدتر می کند. و باعث می شود که سوال پیش اید- چه اتفاقی در آینده نزدیک رخ خواهد داد؟

خیلی از دوستان من در تهران این سوال را می دهند.  واقعا هم روابط ما با اروپا چطور خواهد بود، کاملا نا مشخص است. و مثل اینکه این مسئله تنها برای ایران گمراه کننده نیست، بلکه اروپاییها نیز نمی دانند چگونه باید رفتار کرد. تایید کننده این اقدام است که کمیسیون اروپا برای کمک مالی به ایران 18 میلیون یورو تخصیص کرده است. این پول برای پروژه های حمایت از توسعه اقتصادی و اجتماعی در جمهوری اسلامی ایران در نظر گرفته شده است. این نخستین کمک مالی برای کشور ما است که در کل 50 میلیون یورو است. این وجوه توسط اتحادیه اروپا برای حل مشکلات «کلیدی اقتصادی و اجتماعی» ایران اختصاص داده شده است. فدریک مگرین رئیس دیپلماسی اتحادیه اروپا گفت: «ما مصمم هستیم از ایران حمایت کنیم و این بسته اقدامات برای گسترش روابط اقتصادی میان تهران و اتحادیه اروپا طراحی شده که این همکاری دوجانبه بطور مستقیم به نفع منافع شهروندان ما است». 


اینگونه است- از یک طرف اروپا از ایران میرود از طرف دیگر نیز کمک می کند. بله، مقدار اینجا متفاوت است، اما به هر حال. فرانسه - همراه با ایتالیا - یکی از اولین کشورهای اروپایی بودند که در ماه ژانویه 2016 میلادی، بلافاصله پس از لغو تحریم ها، حسن روحانی رئیس جمهور کشورمان سفر کرد. پس از این، صادرات کالاهای فرانسوی به ایران از 560 میلیون یورو در سال 2015  میلادی به 1،5 میلیارد یورو در سال 2017 میلادی افزایش یافت، همچنین شرکت PSA Peugeot Citroen و Total برنامه های بزرگی در کشور ما داشتند. 

آلمان می خواست بیش از 100 هواپیمای ایرباس را به ایران ایر به 8،4 میلیارد یورو بفروشد و همچنین صادرات آلمان به ایران به 3 میلیارد یورو رسید. حجم صادرات شرکت های ایتالیایی به ایران افزایش می یافت: به 1.5 میلیارد یورو در سال 2016  میلادی رسید و 1.7 میلیارد دلار در سال 2017 میلادی، بود. شرکت سایپم می خواست 4.5 میلیارد یورو در ساخت در خط لوله گاز ایران سرمایه گزاری کند، راه آهن دولت ایتالیا قصد ساخت یک خط با سرعت از تهران به شهرستان قم را داشت. حتی بریتانیا همکاری با کشور ما را افزایش داده بود و اما ...
اروپا به غیر سود های از دست رفته خود، می داند که جای آنها در ایران خالی نخواهد ماند. اروپایی ها می روند- چینی ها می آیند. این یک فاجعه برای اروپا است. در سال 2017 میلادی حجم تجارت بین اتحادیه اروپا و ایران به 25 میلیارد دلار رسید بود. اروپا به دلیل عدم تمایل برای قطع تمام روابط با ایران، به اصطلاح «قانون مسدود کردن» را راه اندازی کیرد که بر اساس آن شرکت های اروپایی حق حمایت از خواسته های کاخ سفید را ندارند و در غیر این صورت آنها می توانند دادگاهی شوند. 

شرکت های اروپایی که با ایران قرار داد دارند، برای لغو قرار داد خود، نیاز به مجوز ویژه از سوی کمیسیون اروپا را خواهند داشت. علاوه بر این، شرکت هایی که ممکن است از تحریم های آمریکا رنج ببرد، می توانند به دادگاه علیه دولت آمریکا شکایت کنند.  اینجا سوال پیش می آید که آیا شرکت های اروپایی آماده ریسک هستند؟ آیا آنها می توانند بازار ایالات متحده را به حفظ معاملات با ایران ترجیح دهند؟ 
اما در این زمینه هنوز مسائل حل نشده وجود دارد، زیرا تهدیدات ترامپ نسبت به کشورهایی که با ایران تجارت می کنند، پایانی ندارد. اما برای ترامپ درک اروپایی ها سخت است، البته وی دوست ندارد آنها را درک کند. بر خلاف رئیس جمهور آمریکا، اروپایی ها کاملا درک می کنند که لغو کامل توافقنامه هسته ای می تواند منجر به بحران جدی در کل خاورمیانه شود، زیرا این منطقه ای است که در حال حاضر در معرض انفجار و تنش قرار گرفته و این می تواند مکجر به یک درگیر جدید شود.  

جای تعجب نیست که ژان ایو لو دریئان وزیر امور خارجه فرانسه، هایک و ماس وزیر امور خارجه آلمان، جرمی هانت رئیس دفتر امور خارجه بریتانیا و فدریکا موگرینی رئیس دیپلماسی اتحادیه اروپا به دلیل تطبیق تحریم های آمریکا علیه ایران، تاسف خود را اعلام کرده اند و گفتند که آنها به ادامه «توافق هسته ای» با کشور ما همچنین روسیه و چین آمده اند. همچنین هنوز محدودیت سختی از سوی آمریکا علیه کشور ما تطبیق نشده- تحریم های انرژی از نوامبر 2018 میلادی آغاز خواهد شد و شامل ممنوعیت معاملات در بخش نفت و گاز ایران و همچنین ممنوعیت خرید نفت ما است. این تحریم ها بیشتر از ایران برای اروپا خطرناک تر است. زیرا در این صورت قیمت نفت افزایش خواهد یافت و اروپا دیگر فرصت تنوع در بخش انرژی نخواهد داشت. 


اروپا دو ماه دارد که اقدامات ضد آمریکایی خود را برنامه ریزی کند. معلوم نیست که آیا اروپایی ها قادر به مقاومت در برابر ترامپ خواهد بود، و روابط خود با ایران را حفظ می کنند. زیرا واشنگتن متحد اصلی تجاری اتحادیه اروپا است. در سال 2017 حجم تجارت بین ایالات متحده و اتحادیه اروپا به 631 میلیارد یورو رسیده بود. همچنین در عرصه سیاسی اروپا دیگر چهره های برجسته مثل ویلی برانت، مارگارت تاچر و شارل وجود ندارد و بنابراین هیچ کسی که مایل به مقابله با صدای بلند با ایالات متحده آمریکا باشد، وجود ندارد.

محمد شمس

REALIRAN.net

برای برقراری ارتباط با نویسنده مقاله میتوانید به این ایمیل مراجعه نمائید: [email protected]